1. Quy định chung về nhãn hàng hóa
-
Nghị định 43/2017/NĐ-CP (về nhãn hàng hóa) → văn bản gốc quy định mọi loại hàng hóa lưu thông.
-
Nghị định 111/2021/NĐ-CP (sửa đổi, bổ sung NĐ 43) → cập nhật bổ sung (bắt buộc QR code cho một số hàng hóa, thay đổi về ngôn ngữ…).
Theo đó, một nhãn hàng hóa bắt buộc có:
-
Tên hàng hóa.
-
Tên và địa chỉ của tổ chức, cá nhân chịu trách nhiệm về hàng hóa.
-
Xuất xứ hàng hóa.
-
Các nội dung khác tùy loại (hạn sử dụng, thành phần, hướng dẫn sử dụng, thông tin cảnh báo…).
Nguồn: baochinhphu.vn
2. Quy định chuyên ngành cho thực phẩm
2.1. Thực phẩm đóng gói sẵn
-
Thông tư 05/2019/TT-BYT (hướng dẫn Nghị định 15/2018/NĐ-CP) → quy định chi tiết về ghi nhãn dinh dưỡng.
-
Nội dung bắt buộc:
-
Thành phần cấu tạo (theo thứ tự khối lượng giảm dần).
-
Định lượng (khối lượng tịnh, thể tích…).
-
Ngày sản xuất, hạn sử dụng, hạn “dùng tốt nhất trước khi…”.
-
Thông tin cảnh báo (nếu có chất gây dị ứng, cảnh báo sức khỏe).
-
Thông tin dinh dưỡng (calo, chất béo, carb, protein, muối, đường…) → một số sản phẩm phải áp dụng chuẩn ghi nhãn dinh dưỡng từ 2025.
-
2.2. Thực phẩm nhập khẩu
-
Phải có nhãn phụ bằng tiếng Việt (dịch đầy đủ nội dung chính từ nhãn gốc).
-
Trách nhiệm thuộc về nhà nhập khẩu.
2.3. Thực phẩm chức năng, thực phẩm tăng cường vi chất
-
Bổ sung quy định riêng theo Thông tư 43/2014/TT-BYT và Nghị định 15/2018/NĐ-CP.
-
Bắt buộc ghi rõ: “Thực phẩm bảo vệ sức khỏe” / “Thực phẩm dinh dưỡng y học” / “Thực phẩm bổ sung”.
-
Không được ghi nhãn gây hiểu lầm là thuốc hoặc có tác dụng chữa bệnh.
3. Các tiêu chuẩn & chế tài liên quan
-
TCVN 7087:2008 (Ghi nhãn thực phẩm bao gói sẵn – áp dụng theo Codex Alimentarius).
-
Codex General Standard for the Labelling of Prepackaged Foods (CODEX STAN 1-1985, Rev 2018) → Việt Nam tham chiếu khi xây dựng quy định.
-
Xử phạt: Nghị định 119/2017/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tiêu chuẩn, đo lường và chất lượng sản phẩm hàng hóa.
-
Ví dụ: Ghi nhãn sai, thiếu nội dung bắt buộc có thể bị phạt từ 500.000 đến 30 triệu đồng tùy mức độ, kèm theo biện pháp thu hồi, tiêu hủy nhãn.
-
4. Điểm mới đáng chú ý (2024 – 2025)
-
Từ 2025: một số nhóm thực phẩm (đóng gói sẵn, nước giải khát, đồ ăn nhanh) bắt buộc ghi nhãn dinh dưỡng.
-
Đề án của Bộ Y tế đang hướng tới ghi nhãn cảnh báo dinh dưỡng mặt trước bao bì (Front-of-pack labelling) cho nhóm sản phẩm có hàm lượng đường, muối, chất béo bão hòa cao (tham khảo mô hình Chile, Thái Lan).
Tóm lại, để in nhãn thực phẩm hợp pháp ở Việt Nam cần căn cứ Nghị định 43/2017 + 111/2021, kết hợp với Thông tư 05/2019/TT-BYT và các quy định chuyên ngành. Ngoài việc “đẹp mắt, dễ đọc”, quan trọng nhất là phải đầy đủ – trung thực – không gây hiểu lầm.